1- دانشگاه علوم پزشکی ایرانشهر
2- دانشگاه علوم پزشکی ارومیه
3- گروه بهداشت عمومی ، دانشکده علوم پزشکی خوی ، خوی ، ایران ، z.morad@yahoo.com
چکیده: (35 مشاهده)
سابقه و هدف: با توجه به قرارگیری منطقه جنوب شرق ایران روی گسلهای فعال و سابقه زلزلههای مخرب، شناسایی عوامل مؤثر در رفتارهای ایمنی نوجوانان، اهمیت ویژهای دارد. این مطالعه با هدف تعیین پیشبینیکنندههای رفتارهای ایمنی در برابر زلزله براساس نظریه انگیزش محافظت در نوجوانان شهر چابهار انجام شد.
مواد و روش ها: این مطالعه از نوع مقطعی ـ تحلیلی روی دویست نوجوان ساکن در شهر چابهار انجام شد. نمونهگیری بهصورت تصادفی چندمرحلهای از مدارس مناطق مختلف انجام شد. دادهها با استفاده از پرسشنامه محققساخته مبتنیبر سازههای نظریه انگیزش محافظت شامل آگاهی، حساسیت درکشده، شدت درکشده، خودکارآمدی، کارآمدی پاسخ و انگیزش محافظت جمعآوری شد. پایایی پرسشنامه با ضریب آلفای کرونباخ و روایی آن با نظر متخصصان تأیید شد. دادهها با نرمافزار Stata نسخه ۱۷ و با استفاده از آمار توصیفی و تحلیلی تجزیهوتحلیل شد.
یافتهها: جنسیت پسر (P=۰/۰۰۰۱،β=۲/۴۳)، پایه تحصیلی نهم (۲/۷۹β=، ۰/۰۰۱P=) و تحصیلات دانشگاهی مادر (۳/۲۹β=، ۰/۰۰۱P=) بهعنوان مهمترین پیشبینهای افزایش رفتارهای ایمنی در برابر زلزله بودند. همچنین بین سازههای نظریه انگیزش محافظت، آگاهی (۰/۱۴β=، ۰/۰۰۸P=)، حساسیت درکشده (۰/۱۸β=، ۰/۰۰۰۱P=)، خودکارآمدی (۰/۱۷β=، ۰/۰۰۴P=) و انگیزش محافظت (۰/۱۹β=، ۰/۰۰۱P=) بهعنوان پیشبینهای معنادار مثبت شناسایی شدند. مدل نهایی ۴۹ درصد از واریانس متغیر وابسته را تبیین کرد (P<۰/۰۰۱, R۲=۴۹).
نتیجهگیری: این مدل برای پیشبینی رفتارهای ایمنی در برابر زلزله در نوجوانان، قدرت تبیینکنندگی بالایی دارد. این نتایج بر ضرورت طراحی برنامههای آموزشی ایمنیمحور با تأکید بر تقویت آگاهی، حساسیتدرکشده، خودکارآمدی و انگیزش محافظت در نوجوانان، بهویژه در بین دختران و دانشآموزان مقاطع پایینتر، تأکید میکند.
نوع مطالعه:
مقاله پژوهشي |
موضوع مقاله:
علوم بهداشتی دریافت: 1404/8/3 | پذیرش: 1404/9/4