مجله علمی پژوهان، زمستان، در دست انتشار                   برگشت به فهرست مقالات | برگشت به فهرست نسخه ها

Ethics code: IR.UMSHA.REC.1404.492

XML English Abstract Print

تأثیر واقعیت مجازی بر درد و اضطراب کودکان مبتلا به سرطان تحت شیمی‌درمانی: یک مرور نظامند
کوثر سلطانی1 ، فاطمه محمدی*2 ، سلمان خزایی3 ، فاطمه چراغی4 ، حسین اصفهانی5
1- گروه پرستاری کودکان، مرکز تحقیقات دانشجویی، دانشکده پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران
2- مرکز تحقیقات مراقبت از مادر و کودک، پژوهشکده علوم و فناوری سلامت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران ، f.mohammadi@umsha.ac.ir
3- گروه اپیدمیولوژی، دانشکده بهداشت، مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، پژوهشکده علوم و فناوری سلامت، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران
4- گروه پرستاری کودکان، دانشکده پرستاری و مامایی، مرکز تحقیقات بیماری‌های مزمن (مراقبت در منزل)، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران
5- گروه کودکان، دانشکده پزشکی، بیمارستان اکباتان، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران
چکیده:   (682 مشاهده)
سابقه و هدف: درد و اضطراب از شایع‌ترین علائم شیمی‌درمانی است. این علائم کیفیت زندگی و همکاری درمانی کودکان را تحت‌تأثیر قرار می‌دهند. روش‌های دارویی و مداخلات غیردارویی می‌توانند در مدیریت درد و اضطراب این بیماران و مخصوصاً اطفال مؤثر باشند. در این میان، واقعیت مجازی به‌عنوان نوعی ابزار غیردارویی نوآورانه، با ایجاد محیط‌های تعاملی، حواس کودکان را از درد و اضطراب منحرف می‌کند. این مرور نظام‌مند اثربخشی ترکیب واقعیت مجازی را با دیگر روش‌های درمانی برای مدیریت درد و اضطراب در کودکان مبتلا به سرطان در طول شیمی‌درمانی بررسی می‌کند.
مواد و روش ها: در این مطالعه مرور نظامند، تمامی مطالعات مداخله ای منتشرشده بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ در پایگاه های انگلیسی زبان (کتابخانه کاکرین، PubMed، CINAHL، PROSPERO، Scopus، Web of Science، Elsevier، Ovid. DOAJ) و پایگاه‌های فارسی‌زبان شامل اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی (SID)، اطلاعات نشریات کشور (Mag Iran)، سامانه دانش‌گستر برکت (Iran Medex) و پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (Iran Doc) با استفاده از کلمات کلیدی مانند «واقعیت مجازی»، «سرطان»، «کودکان»، «شیمی‌درمانی»، «درد» و «اضطراب» بررسی شدند. پس از حذف موارد تکراری و غیرمرتبط، کیفیت مطالعات با استفاده از راهنمای JADAD، مقیاس Bias of Risk و چک‌لیست Consort سنجیده شد.
یافته‌ها: در مجموع، ۹۳۳ مقاله شناسایی شدند که پس از حذف ۷۸۳ مقاله تکراری، عنوان و چکیده ۱۵۰ مقاله بررسی شدند. ۱۰۱ مقاله به‌علت غیرمرتبط‌بودن حذف شدند. از این میان، ۴۹ مقاله به مرحله بررسی متن کامل رسیدند که ۱۸ مقاله به‌علت مرور نظام‌مندبودن، ۱۷ مقاله به‌علت نداشتن دسترسی کامل و ۷ مقاله به‌علت نداشتن گزارش کافی حذف و در نهایت، ۷ مقاله وارد مطالعه شدند. این یافته‌ها نشان داد واقعیت مجازی می‌تواند در ترکیب با روش‌های درمانی در کاهش درد و اضطراب کودکان تحت شیمی‌درمانی مؤثر باشد.
نتیجه‌گیری:  ترکیب واقعیت مجازی با دیگر روش‌های درمانی، رویکردی مؤثر و ایمن برای کاهش درد و اضطراب در کودکان مبتلا به سرطان در طول شیمی‌درمانی است. این روش نه‌تنها اثربخشی مداخلات منفرد را تقویت می‌کند، بلکه مکمل درمانی کم‌عارضه برای درمان‌های دارویی است. بااین‌حال، ناهمگنی در طراحی مطالعات و مداخلات، نیاز به تحقیقات بیشتر برای استانداردسازی پروتکل‌های ترکیبی را نشان می‌دهد. مراقبان سلامت می‌توانند از این رویکرد به‌عنوان بخشی از راهبرد‌های چندجانبه برای بهبود نتایج درمانی در این بیماران استفاده کنند.
واژه‌های کلیدی: واقعیت مجازی، سرطان کودکان، شیمی‌درمانی، مدیریت درد، اضطراب
     
نوع مطالعه: مقالات مروری نظام مند | موضوع مقاله: پرستاری
دریافت: 1404/7/20 | پذیرش: 1404/10/1
فهرست منابع
1. Li R, Shen X, Zhang L, Chan Y, Yao W, Zhang G, et al. Effects of Child Life intervention on the symptom cluster of pain-anxiety-fatigue-sleep disturbance in children with acute leukemia undergoing chemotherapy. Asia Pac J Oncol Nurs. 2023;10(7):100243. [DOI:10.1016/j.apjon.2023.100243] [PMID] [PMCID]
2. Omer TY. Impact of childhood cancer on family functioning and family quality of life in the western region of Saudi Arabia. Nurs Res Pract. 2024;2024(1):6667978. [DOI:10.1155/2024/6667978] [PMID] [PMCID]
3. Yale Medicine. Pediatric chemotherapy [Internet]. New Haven (CT): Yale School of Medicine; n.d.
4. Hüzmeli H, Semerci R, Kebudi R. The effect of therapeutic play on fear, anxiety, and satisfaction levels of pediatric oncology patients receiving chemotherapy. J Pediatr Nurs. 2024;77:e195-e201. [DOI:10.1016/j.pedn.2024.04.029] [PMID]
5. Brianna, Lee SH. Chemotherapy: how to reduce its adverse effects while maintaining the potency? Med Oncol. 2023;40(3):88. [DOI:10.1007/s12032-023-01954-6] [PMID]
6. Wong CL, Li CK, Choi KC, So WKW, Kwok JYY, Cheung YT, et al. Effects of immersive virtual reality for managing anxiety, nausea and vomiting among paediatric cancer patients receiving their first chemotherapy. Eur J Oncol Nurs. 2022;61:102233. [DOI:10.1016/j.ejon.2022.102233] [PMID]
7. Great Ormond Street Hospital for Children NHS Foundation Trust. Chemotherapy for childhood cancer [Internet]. London: GOSH; n.d.
8. Thrane S. Effectiveness of integrative modalities for pain and anxiety in children and adolescents with cancer: a systematic review. J Pediatr Oncol Nurs. 2013;30(6):320-32. [DOI:10.1177/1043454213511538] [PMID] [PMCID]
9. Loeffen EA, Kremer LC, van de Wetering MD, Mulder RL, Font-Gonzalez A, Dupuis LL, et al. Reducing pain in children with cancer: methodology for the development of a clinical practice guideline. Pediatr Blood Cancer. 2019;66(6):e27698. [DOI:10.1002/pbc.27698] [PMID] [PMCID]
10. Smith EML, Kuisell C, Kanzawa-Lee GA, Bridges CM, Alberti P, Cavaletti G, et al. Approaches to measure paediatric chemotherapy-induced peripheral neurotoxicity. Lancet Haematol. 2020;7(5):e408-17. [DOI:10.1016/S2352-3026(20)30064-8] [PMID] [PMCID]
11. Hockenberry M, Landier W. Symptom assessment during childhood cancer treatment J Pediatr Oncol Nurs. 2019;36(4):242-3. [DOI:10.1177/1043454219852611] [PMID] [PMCID]
12. Montgomery KE, Vos K, Raybin JL, Ward J, Balian C, Gilger EA, et al. Comparison of child self-report and parent proxy-report of symptoms. J Spec Pediatr Nurs. 2021;26(3):e12316. [DOI:10.1111/jspn.12316] [PMID]
13. Yardeni M, Abebe Campino G, Hasson-Ohayon I, Basel D, Hertz-Palmor N, Bursztyn S, et al. Trajectories and risk factors for anxiety and depression in children and adolescents with cancer. Cancer Med. 2021;10(16):5653-60. [DOI:10.1002/cam4.4100] [PMID] [PMCID]
14. Silva-Rodrigues FM, Hinds PS, Scrideli CA, Brandalise SR, Salgado MAS, Nascimento LC. Pain as an adverse event during chemotherapy in children with acute lymphoblastic leukemia. Cancer Control. 2025;32:10732748251341522. [DOI:10.1177/10732748251341522] [PMID] [PMCID]
15. Duffy EA, Dias N, Hendricks-Ferguson V, Hellsten M, Skeens-Borland M, Thornton C, et al., editors. Perspectives on cancer pain assessment and management in children. Semin Oncol Nurs. 2019;35(3):261-73. [DOI:10.1016/j.soncn.2019.04.007] [PMID]
16. Canadian Cancer Society. Pain in children [Internet]. Toronto: Canadian Cancer Society; n.d.
17. Comparcini D, Simonetti V, Galli F, Saltarella I, Altamura C, Tomietto M, et al. Immersive and non-immersive virtual reality for pain and anxiety management in pediatric cancer patients. Cancers (Basel). 2023;15(3):985. [DOI:10.3390/cancers15030985] [PMID] [PMCID]
18. Uittenboogaard A, Neutel CL, Ket JC, Njuguna F, Huitema AD, Kaspers GJ, et al. Pharmacogenomics of vincristine-induced peripheral neuropathy. Cancers (Basel). 2022;14(3):612. [DOI:10.3390/cancers14030612] [PMID] [PMCID]
19. Burrai F, Sguanci M, Petrucci G, De Marinis MG, Piredda M. Effectiveness of immersive virtual reality on anxiety, fatigue and pain. Eur J Oncol Nurs. 2023;64:102340. [DOI:10.1016/j.ejon.2023.102340] [PMID]
20. Czech O, Rutkowski S, Kowaluk A, Kiper P, Malicka I. Virtual reality in chemotherapy support for pediatric cancer patients. Front Public Health. 2023;11:1039720. [DOI:10.3389/fpubh.2023.1039720] [PMID] [PMCID]
21. Gold JI, Mahrer NE. Is virtual reality ready for prime time in the medical space? J Pediatr Psychol. 2018;43(3):266-75. [DOI:10.1093/jpepsy/jsx129] [PMID]
22. Eijlers R, Utens E, Staals LM, de Nijs PFA, Berghmans JM, Wijnen RMH, et al. Virtual reality in pediatrics. Anesth Analg. 2019;129(5):1344-53. [DOI:10.1213/ANE.0000000000004165] [PMID] [PMCID]
23. Wilson K, Scorsone G. Virtual reality technologies to reduce anxiety during chemotherapy. Front Virtual Real. 2021;2:695449. [DOI:10.3389/frvir.2021.695449]
24. Ozturk CS, Toruner EK. Virtual reality in anxiety and pain management in children with cancer. J Med Syst. 2023;47(1):103. [DOI:10.1007/s10916-023-01995-4] [PMID]
25. Tennant M, Youssef GJ, McGillivray J, Clark TJ, McMillan L, McCarthy MC. Immersive virtual reality and psychological well-being in pediatric oncology. Eur J Oncol Nurs. 2020;48:101804. [DOI:10.1016/j.ejon.2020.101804] [PMID]
26. Cheng Z, Yu S, Zhang W, Liu X, Shen Y, Weng H. Virtual reality for pain and anxiety of pediatric oncology patients. Asia Pac J Oncol Nurs. 2022;9(12):100152. [DOI:10.1016/j.apjon.2022.100152] [PMID] [PMCID]
27. Page MJ, McKenzie JE, Bossuyt PM, Boutron I, Hoffmann TC, Mulrow CD, et al. The PRISMA 2020 statement. BMJ. 2021;372:n71. [DOI:10.1136/bmj.n71] [PMID] [PMCID]
28. Altman DG, Schulz KF, Moher D, Egger M, Davidoff F, Elbourne D, et al. Revised CONSORT statement. Ann Intern Med. 2001;134(8):663-94. [DOI:10.7326/0003-4819-134-8-200104170-00012] [PMID]
29. Jadad AR, Moore RA, Carroll D, Jenkinson C, Reynolds DJM, Gavaghan DJ, et al. Assessing the quality of randomized clinical trials. Control Clin Trials. 1996;17(1):1-12. [DOI:10.1016/0197-2456(95)00134-4] [PMID] [PMCID]
30. Altman DG. The revised CONSORT statement. JAMA. 2001;285(15):1987-91. [DOI:10.1001/jama.285.15.1987] [PMID]
31. Esmaeili M, Mohammadi F, Cheragi F, Khazaei S, Sobhan M, Parvizi MM. Quality of life of parents of children with epidermolysis bullosa. Pajouhan Sci J. 2025;23(3):228-36.
32. Rahimi M, Hakami Shalamzari K, Yas A, Salarfard M, Karimi FZ. Effect of counseling on maternal-fetal attachment in unwanted pregnancy. Pajouhan Sci J. 2025;23(2):157-67.
33. Higgins JPT, Green S, editors. Cochrane handbook for systematic reviews of interventions. Chichester (UK): John Wiley & Sons; 2011.
34. Likis FE, Andrews JC, Fonnesbeck CJ, Hartmann KE, Jerome RN, Potter SA, et al. Smoking cessation interventions in pregnancy and postpartum care. Rockville (MD): Agency for Healthcare Research and Quality (US); 2014.
35. Begg C, Cho M, Eastwood S, Horton R, Moher D, Olkin I, et al. Improving the quality of reporting of randomized controlled trials. JAMA. 1996;276(8):637-9. [DOI:10.1001/jama.1996.03540080059030] [PMID]
36. Abdel Hafeez SMA, Mosa SAM, Hoda. Effect of virtual reality video games on anxiety and stress among children undergoing chemotherapy. 2024. [DOI:10.21608/ejhc.2024.502193]
37. Erdős S, Horváth K. Impact of virtual reality on psychological and physiological variables in children receiving chemotherapy. Integr Cancer Ther. 2023;22:15347354231168984. [DOI:10.1177/15347354231168984] [PMID] [PMCID]
38. Abdel-Salam AA, Mohammed S, Abu Samra OM, Amin FM. Effect of virtual reality glasses on reducing pain and anxiety. Tanta Sci Nurs J. 2023;29(2):245-64. [DOI:10.21608/tsnj.2023.306392]
39. Hoag JA, Karst J, Bingen K, Palou-Torres A, Yan K. Distracting procedural pain using virtual reality. J Med Internet Res. 2022;24(4):e30260. [DOI:10.2196/30260] [PMID] [PMCID]
40. Wong CL, Li CK, Choi KC, So WKW, Kwok JYY, Cheung YT, et al. Virtual reality for preventing anxiety and nausea in pediatric chemotherapy. PLoS One. 2021;16(10):e0258514. [DOI:10.1371/journal.pone.0258514] [PMID] [PMCID]
41. Sharifpour S, Manshaee GR, Sajjadian I. Effects of virtual reality therapy among adolescents with cancer. Couns Psychother Res. 2021;21(1):218-26. [DOI:10.1002/capr.12311]
42. Philcox E, Watson E, Hudson N. Influence of virtual reality in paediatric oncology. Psychooncology. 2025;34(3):e70118. [DOI:10.1002/pon.70118] [PMID]
ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA
ارسال پیام به نویسنده مسئول

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به مجله علمی پژوهان می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2026 CC BY-NC 4.0 | Pajouhan Scientific Journal

Designed & Developed by : Yektaweb